Om te onderzoeken hoeveel mensen last
hebben van eenzaamheid was het nodig een onderzoeksinstrument te maken dat
het meten van dergelijke gevoelens mogelijk maakte. De definitie die
daarvoor wordt gehanteerd is: "een situatie van eenzaamheid is het
subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan
(kwaliteit van) bepaalde sociale relaties." (De Jong-Gierveld) Deze
definitie maakt het meten van eenzaamheid mogelijk zonder rechtstreeks de
vraag te stellen of iemand eenzaam is. Men gaat er hierbij van uit dat
eenzaamheid wordt veroorzaakt door een gebrek aan relaties. In feite is
wat gemeten wordt het al of niet bestaande verlangen naar (meer, andere of
betere) relaties.
In
Nederland is de laatste jaren in verschillende provincies onderzoek gedaan
naar eenzaamheid in het kader van onderzoek naar gezondheid en sociale
omgeving. Bij dit onderzoek werd gebruik gemaakt van deze eenzaamheidsschaal van De
Jong-Gierveld.
In
de laatste vijfentwintig jaar zijn in Nederland honderdduizend
mensen ondervraagd over hun eenzaamheid met behulp van de
eenzaamheidsschaal. Omgerekend naar de Nederlandse volwassen
bevolking is drieënhalf miljoen (!) mensen eenzaam, waarvan ruim een
miljoen sterk eenzame mensen. (Van Tilburg, Th. in Th.van Tilburg en J. de Jong - Gierveld
(red): Zicht op eenzaamheid.(2007) Asssen, Van Gorcum)

Eenzaamheid
in Nederland Bron: RIVM
|
Uit de Infokaart Volwassenen Brabant en
Zeeland 2005: 7% van de volwassenen in Brabant en Zeeland is (zeer)
ernstig eenzaam en 32% is matig eenzaam. 21% van de niet-westerse
allochtonen is (zeer) ernstig eenzaam. Vrouwen zijn vaker dan mannen
(zeer) ernstig eenzaam. Het totale percentage mannen dat eenzaam is is
echter hoger, omdat mannen meer matig eenzaam zijn. |
|
Uit de resultaten gezondheidspeiling 2004 Gooi en Vechtstreek:
In de regio blijkt dat 40% van de
respondenten gemiddeld tot zeer ernstig eenzaam is. Dit is hoger dan
het landelijk gemiddelde, dat op 25% ligt. Vrouwen en 65 plussers
voelen zich vaker ernstig eenzaam. |
|
Uit de gegevens van de telefonische
hulpdienst regio Zeeland blijkt dat het merendeel van de gesprekken
eenzaamheid als onderwerp heeft, vele malen meer dan vragen over
bijvoorbeeld relatieproblemen en seksualiteit. Seksualiteit staat op
twee, maar vragen over eenzaamheid komen vier maal vaker voor. De
gesprekken over eenzaamheid vertonen een sterk stijgende lijn. In 2004
ging het nog om ca. 2250 gesprekken, in 2005 waren dat er 3000 en in
2006 steeg het aantal naar 4000. |
|
Dit zijn slechts enkele voorbeelden. Ze
zijn representatief voor de situatie in heel Nederland. Het gaat om
miljoenen mensen die last hebben van eenzaamheid. De meeste
cijfers hebben betrekking op volwassenen. Onderzoek naar eenzaamheid
onder kinderen en jongeren is zeldzaam.
|